داروهای آنتی هیستامین
۱۳۹۲/۵/۲ | ۱۳٧۹

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، آنتی‌ هیستامینها پاسخهای التهابی را بر ‌نمی‌انگیزند و با اشغال گیرنده‌های هیستامین ، اثرات آزار‌ دهنده آن را کاهش می‌دهند. فسفات هیستامین ماده‌ای است به فرمول c5H9N32H3PO4 که در آزمایش کار معده و کاهش حساسیت به‌هیستامین استفاده می‌شود

داروهای آنتی هیستامین

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، آنتی‌ هیستامینها پاسخهای التهابی را بر ‌نمی‌انگیزند و با اشغال گیرنده‌های هیستامین ، اثرات آزار‌ دهنده آن را کاهش می‌دهند. فسفات هیستامین ماده‌ای است به فرمول c5H9N32H3PO4 که در آزمایش کار معده و کاهش حساسیت به‌هیستامین استفاده می‌شود.


 

هیستامین یکی از مهم‌ترین واسطه‌های شیمیایی آزاد شده در بدن از سلول‌ها است که عملکردهای متفاوت و مهمی دارد. مثلاً هیستامین در حساسیت‌ها، التهاب و بیماری‌های ساده مانند سرماخوردگی آزاد می‌شود. هیستامین در معده با تحریک گیرنده نوع دو هیستامین موجب تحریک ترشح اسید معده می‌شود. داروهای بلوک کننده این نوع گیرنده مانند سایمتیدین، رانیتیدین و… می‌باشند.

 

معمولا منظور از آنتی‌هیستامین‌ها بلوک کننده‌های گیرنده نوع یک می‌باشند. این داروها مانند کلرفنیرامین، دیفن هیدرامین، پرومتازین، ترفنادین، کلماستین، فکسوفنادین، ستریزین و… در حساسیت، التهاب و بیماری‌های ویروسی تنفسی مانند سرماخوردگی به کار می‌روند.

 

آنتی‌هیستامین‌های غیراختصاصی عوارضی چون خواب آلودگی و عوارض آنتی کولینرژیک مانند خشکی دهان دارند . نسلهای جدیدتر آنتی هیستامین‌ها مانند لوراتادین و فکسوفنادین چون از سد خونی مغزی عبور نمی‌کنند خواب آور نیستند.

 

به دلیل اثرات مختلف هیستامین در بدن داروهای آنتی هیستامینی نیز کاربردهای متفاوتی دارند مثلا پرومتازین در درمان سرگیجه و تهوع کاربرد دارد و یا سیپروهپتادین اشتهاآور است.

 

انواع آنتی هیستامینها

 

بلوک کننده‌های گیرنده نوع یک هیستامین به شش گروه تقسیم می‌شوند:

 

۱. آلکیلامینها مانند کلرفنیرامین

 

۲. آمینوآلکیل اترها مانند دیفن هیدرامین و کلماستین

 

۳. اتیلن دی آمینها مانند پیریلامین

 

۴. فنوتیازینها مانند پرومتازین

 

۵. پیپرازینها مانند سیتیریزین، سیناریزین و هیدروکسی زین

 

۶. پیپریدیینها مانند لوراتادین، سیپروهپتادین و ترفنادین

 

آنتی هیستامینهای نوع دو مانند رانیتیدین ، فاموتیدین و… نیز داریم همچنین اخیرا آنتی هیستامینهای نوع سه و چهار نیز در حال بررسی هستند.

 

آنتی هیستامین های نسل اول:

 

از این گروه می توان به داروهای دیفن هیدرامین، کلماستین و کلرفنیرامین اشاره کرد. داروهای این گروه به خاطر آن که غیراختصاصی عمل می کنند و اثر ضد کولینرژیک(یعنی اثر استیل کولین یک پیغام بر عصبی را مهار می ‌کنند) هم دارند، ممکن است عوارض جانبی متعددی ایجاد کنند.از جمله این عوارض جانبی می توان به این موارد اشاره کرد:

 

* خواب آلودگی و اشکال در تفکر:

 

این عارضه از این لحاظ خطرناک است که ممکن است در بزرگسالان باعث حوادث کاری و تصادفات اتومبیل شود، اما تحقیقات موجود نشان می دهد که کودکانی که از این داروها استفاده می کنند کمتر دچار این عارضه می شوند.

آنتی هیستامین ها

 

* خشکی دهان

 

* سرگیجه

 

* اضطراب

 

* تپش قلب

 

* گلودرد

 

در مردان مبتلا به بزرگی پروستات مصرف این داروها ممکن است اشکال در ادرار کردن را بدتر کند.

 

برای تطابق با اثر خواب آلودگی این داروها رعایت نکات زیر کمک کننده است:

 

- دارو را در خانه چند ساعت پیش از خواب مصرف کنید.

 

- از سایر داروهایی که اثر خواب آور دارند پرهیز کنید.

 

- در حین استفاده از این داروها، از رانندگی و کار با ماشین های سنگین خودداری کنید.

 

اثر خواب آلوده کننده این داروها در طول زمان ممکن است کاهش یابد.

داروهای آنتی‌هیستامین نسل دوم:

 

از داروهای آنتی هیستامین نسل دوم می توان به فکسو فنادین، لوراتادین، سیتریزین و آکرواستین اشاره کرد. این داروها خاصیت ضد کولینرژیک ندارند و بنابراین در مقادیر تجویز شده، خواب آلودگی ایجاد نمی ‌کنند.

 

عوارض شایع این گروه داروها عبارت اند از:

 

* سردرد

 

* خشکی دهان

 

* خشکی بینی

 

این عوارض اغلب موقتی هستند و در طول درمان برطرف می شوند.

 

در موارد نادری تپش قلب و احساس سنگینی بر روی قفسه سینه در حین مصرف این داروها رخ می دهد که در این صورت باید فورا به پزشک مراجعه کرد.

 

مصرف در بارداری و شیردهی:

 

زنان باردار و شیرده باید از این داروها اجتناب کنند، مگر اینکه پزشک آن ها را تجویز کند.

 

اسپری بینی آنتی هیستامین

 

اخیرا داروی آنتی ‌هیستامین موضعی به صورت اسپری بینی هم به بازار دارویی آمده است.

 

این دارو که آزلاستین(نام تجارتی Astelin) نام دارد، می‌ تواند جایگزین داروهای خوراکی ضد آلرژی های فصلی شود و پُرخونی و گرفتگی بینی و سایر علایم آلرژی را برطرف کند.

 

عوارض جانبی این اسپری عبارت است از:

 

* مزه تلخ

 

* اثر خواب آلودگی آور

 

همچنین قیمت این اسپری ها بالاست.

 

دیفن هیدرامین(بنادریل) :

 

موارد منع مصرف:

 

· حساسیت به هرنوع آنتی هیستامین

 

· سه ماهه سوم بارداری

 

· شیردهی

 

· درگلوکوم با زاویه بسته,آسم,اولسرپیتیک انسدادی,هیپرپلازی خوش خیم پروستات یا انسداد گردن مثانه,بارداری و بیماران مسن با احتیاط مصرف شود.

 

عوارض جانبی عمده دارو:

 

خواب آلودگی,گیجی,منگی,خشکی دهان,تهوع,استفراغ,حساسیت مفرط به نورو احتباس ادراری

 

مراقبت پرستاری و آموزش بیمار:

 

در صورت وجود ترش کردن گوارشی,دارو را همراه با غذا تجویزکنید.به بیماران آموزش دهید که از مصرف الکل,رانندگی یا انجام هرگونه فعالیت خطرناک تازمانی که پاسخ سیستم عصبی مرکزی به دارو برطرف شود,خودداری کنند.از مکیدن آب نبات فاقد قند یا خرده های یخ برای کاهش خشکی دهان استفاده شود .از محافظ در برابر نورخورشید و کلاه در بیرون از منزل استفاده شود.بیماررا از نظر احتباس ادراری و برون ده ادراری بررسی و کنترل کنید.

 

کلرافنیرامین(کلر-تریمتون):

 

موارد منع مصرف:

 

·  وجود حساسیت به هر نوع آنتی هیستامین

 

·  سه ماهه سوم بارداری

 

·  شیردهی

 

·  درگلوکوم با زاویه بسته,آسم,اولسرپیتیک انسدادی,هیپرپلازی خوش خیم پروستات یا انسداد گردن مثانه,بارداری و بیماران مسن با احتیاط مصرف شود.

 

عوارض جانبی عمده دارو:

 

کاهش هوشیاری ذهنی,خواب آلودگی,گیجی,منگی(هرچند که این عارضه نسبت به سایر داروها کمتراست),گیجی,خشکی دهان,تهوع,استفراغ, احتباس ادراری,ناراحتی گوارشی,افزایش ترشحات برونش

 

مراقبت پرستاری و آموزش بیمار:

 

به بیماران آموزش دهید که از مصرف الکل,رانندگی یا انجام هرگونه فعالیت خطرناک تازمانی که پاسخ سیستم عصبی مرکزی به دارو برطرف شود,خودداری کنند.از مکیدن آب نبات فاقد قند یا خرده های یخ برای کاهش خشکی دهان استفاده شود. به بیماران آموزش دهید بروز لرز را گزارش کند.

 

آنتی هیستامین های گیرنده H1 نسل دوم(غیرخواب آورها)

 

ستیریزین(Zyrtec):

 

موارد منع مصرف:

 

· حساسیت به هر نوع آنتی هیستامین

 

· گلوکوم با زاویه بسته

 

· آسم

 

· اولسرپیتیک انسدادی

 

· هیپرپلازی خوش خیم پروستات یا انسداد گردن مثانه

 

· شیردهی

 

عوارض جانبی عمده دارو:

 

خشکی  مخاط دهان,تجمع ترشحات برونش

 

مراقبت پرستاری و آموزش بیمار:

 

دارو را می توان با معده خالی مصرف نمود.به بیماران آموزش دهید در صورت نیاز به رانندگی یا کاربا ابزار آلاتی که نیاز به هوشیاری دارند,این دارو را لا احتیاط مصرف کنند.به بیماران توصیه کنید از مرطوب کننده های هوا استفاده کنند

 

دسلوراتادین(کلارینکس):

 

موارد منع مصرف:

 

· حساسیت به لوراتادین(Alavert,Claritin)

 

· شیردهی

 

· مصرف با احتیاط دارو در اختلال کبدی یا اختلال کلیوی  و بارداری

 

عوارض جانبی عمده دارو:

 

بی خوابی,عصبانیت,منگی,خستگی و خشکی دهان

 

مراقبت پرستاری و آموزش بیمار:

 

دارو را می توان با معده خالی مصرف نمود.به بیماران آموزش دهیدجهت رفع خشکی دهان از  مکیدن آب نبات فاقد قند یا خرده های یخ استفاده کنند. هوای خانه را مرطوب نگه دارند.

 

لوراتادین(Alavert,Claritin):

 

موارد منع مصرف:

 

· حساسیت به هریک از انواع آنتی هیستامین

 

· گلوکوم با زاویه بسته

 

· آسم

 

· اولسرپیتیک انسدادی

 

· هیپرپلازی خوش خیم پروستات یا انسداد گردن مثانه

 

عوارض جانبی عمده دارو:

 

سردرد,عصبانیت,منگی,افسردگی,ادم و افزایش اشتها

 

مراقبت پرستاری و آموزش بیمار:

 

به بیماران آموزش دهید دارو را با معده خالی(یک ساعت قبل از غذا یا دو ساعت پس از غذا) مصرف کنند.به بیماران آموزش دهید که از مصرف الکل,رانندگی یا انجام هرگونه فعالیت هایی که نیاز به هوشیاری دارند اجتناب کنند. برای کاهش خشکی دهان آب نبات فاقد قند یا خرده های یخ را پیشنهاد کنید.استفاده از مرطوب کننده های هوارا توصیه کنید.

 

فکسوفتادین

 

موارد منع مصرف:

 

· حساسیت به هریک از انواع آنتی هیستامین

 

· بارداری

 

· شیردهی

 

· در اختلال عملکرد کبدی یا کلیوی و افراد مسن با احتیاط مصرف شود.

 

عوارض جانبی عمده دارو:

 

منگی,خستگی و ترش کردن معده

 

مراقبت پرستاری و آموزش بیمار:

 

تا ۱۵ دقیقه پس از مصرف کردن آنتی اسیدها,نباید به کار رود.به بیماران آموزش دهیددر صورت نیاز به رانندگی یا انجام هرگونه فعالیت هایی که نیاز به هوشیاری دارند این دارو را با احتیاط مصرف کنند. از مرطوب کننده های هوا استفاده کنند.

 

ترکیبات آنتی هیستامینها با داروهای دیگر

 

آنتی هیستامینها به خصوص آنتی هیستامینهای بلوک کننده گیرنده یک علاوه بر کاربرد مجزا در بسیاری از ترکیبات دارویی به خصوص در درمان سرماخوردگی به کار می‌روند مانند آنتی هیستامین دکونژستانت، قرص سرماخوردگی بزرگسالان، قرص و شربت سرماخوردگی اطفال، اکسپکتورانت ….   

گردآوری: دارونما
منبع: پزشکان بدون مرز

به دنبال ارتباط با دارونما هستید؟



از طریق پنل موجود میتوانید در هر لحظه با دارونما در ارتباط باشید

منتظر تماس شماییم..

شماره تلگرام ارتباط مستقیم با
دارونـــما

جهت ارتباط مستقیم با دارونما می توانید در تلگرام با شماره
09025121640 و یا با تلگرام آی دی @DarunamaAgent در ارتباط باشید

ارسال پیام مستقیم به تلگرام دارونما

دارونـــما
نوآوری برای سلامت

طراحی و اجرا M.Ramezani
ارتباط با ما Info@darunama.com