متوکلوپرامید
متوکلوپرامید

نام ژنریک

Metoclopramide

شکل دارویی

اشكال دارويي:


Injection: 5 mg/ml, 2ml (As Dihydrochloride)


Tablet: 10mg (As Hydrochloride)


Capsule, Gelatin Coated: 10mg (As Hydrochloride)


Drop: 4 mg/ml, 15ml (As Hydrochloride)

موارد مصرف

موارد و مقدار مصرف


الف) جلوگيري يا کاهش تهوع و استفراغ ناشي از مصرف سيس پلاتين و ساير داروهاي شيمي درماني.


بزرگسالان: مقدار mg/kg 2 ، 30 دقيقه قبل از شروع شيمي درماني تزريق وريدي مي‌ شود.


به دنبال آن دو دوز ديگر mg/kg 2 وريدي هر 2 ساعت. اگر استفراغ کنترل نشد دوزهاي mg/kg 2 وريدي مي‌ تواند هر 3 ساعت به عنوان سومين دوز اضافه تزريق شود. چنانچه استفراغ پس از سه دوز اوليه متوقف شود، دوزاژ به صورت mg/kg 1 وريدي براي سه روز ديگر به فاصله هر 3 ساعت تزريق مي‌ شود. مي‌ توان براي کنترل تهوع و استفراغ دوزاژ را تا mg/kg 75/2 به‌صورت انفوزيون وريدي تزريق کرد. 50 ميلي گرم ديفن هيدرامين به صورت عضلاني براي کنترل عوارض اکستراپيراميدال در اين دوز نياز مي‌ باشد. در مورد داروهاي شيمي درماني با خاصيت تهوع زايي کمتر، مي‌ توان متوکلوپراميد را با دوز mg/kg 1 وريدي هر 2 ساعت براي 3 دوز سپس mg/kg 1 هر 3 ساعت براي 3 دوز ديگر تزريق کرد.


ب) جهت تسهيل در لوله گذاري روده کوچک و کمک به آزمونهاي راديولوژيک :


بزرگسالان و کودکان بزرگتر از 14 سال: مقدار 10 ميلي گرم به صورت مقدار واحد، طي 2ـ1 دقيقه تزريق وريدي مي‌ شود.


کودکان 14ـ6 ساله: مقدار 5 ـ 5/2 ميلي گرم در مدت 2 ـ 1 دقيقه تزريق مي‌ شود.


کودکان کوچکتر از شش سال: مقدار mg/kg 1/0 در مدت 2 ـ 1 دقيقه تزريق وريدي مي‌ شود.


پ) درمان تأخير در تخليه معده ناشي از فلج معده در بيماران مبتلا به ديابت :


بزرگسالان: از راه خوراکي، مقدار 10 ميلي گرم 30 دقيقه قبل از غذا و هنگام خواب، به مدت 8ـ2 هفته بر اساس پاسخ بيمار،
مصرف مي‌ شود يا 10 ميلي گرم عضلاني يا وريدي 30 دقيقه قبل از غذا و قبل از خواب در مدت 2 دقيقه. در شروع مجدد علائم، درمان دوباره شروع مي‌ شود.


ت) درمان برگشت محتويات معده به مري :


بزرگسالان: از راه خوراکي ، مقدار 15 ـ 10 ميلي گرم چهار بار در روز، بر حسب نياز، 30 دقيقه قبل از غذا و خواب براي مدت 12 هفته. بيماران مسن در هر روز احتياج به mg 5 دارو دارند.


تهوع و استفراغ پس از جراحي:


بزرگسالان: 10 تا 20 ميلي گرم عضلاني در پايان جراحي که در صورت لزوم هر 4 تا 6 ساعت تکرار مي‌ شود.


تنظيم دوز در نارسايي کليه: چنانچه کليرانس کراتينين کمتر از ml/min 40 باشد، دوز شروع دارو 50% دوزاژ معمول دارو مي‌ باشد و در صورت تحمل دوز دارو تنظيم مي‌ شود.

موارد منع مصرف

تداخل دارويي


متوکلوپراميد ممکن است جذب داروهاي ديگر را کاهش يا افزايش دهد. اين اثر به زمان عبور دارو از دستگاه گوارش بستگي دارد.


متوکلوپراميد ممکن است جذب آسپيرين، استامينوفن، ديازپام، اتانول، لوودوپا، ليتيم و تتراسيکلين را افزايش و جذب ديگوکسين را کاهش دهد.


ضد کولينرژيکها و ترکيبات ترياک ممکن است اثر متوکلوپراميد بر روي حرکات دستگاه گوارش را خنثي کنند.


مصرف همزمان اين دارو با داروهاي کاهنده فشار خون و داروهاي مضعف CNS (الکل ، تسکين بخشها و ضد افسردگيهاي سه حلقه اي) ممکن است به افزايش ضعف CNS منجر شود.


آنتي سايکوتيکهاي بوتيروفنون و فنوتيازينها واکنشهاي اکستراپيراميدال را تقويت مي‌ کنند. در صورت امکان از مصرف تو ام خودداري شود. ممکن است جذب سيکلوسپورين بويژه آثار ايمونوساپرسيو و توکسيک آن افزايش پيدا کند.


استفاده توام با مهار کننده‌هاي MAO مي‌ تواند باعث افزايش فشار خون شود. با احتياط مصرف شود.

عوارض جانبی دارو

ملاحظات اختصاصي


1ـ مقادير زياد داروي رقيق نشده طي 2ـ1 دقيقه تزريق وريدي مي‌ شود. براي انفوزيون وريدي، دارو با 50 ميلي ليتر دکستروز 5%، دکستروز 5% در half saline، محلول رينگر يا محلول رينگر لاکتات رقيق شده حداقل طي 15 دقيقه انفوزيون مي‌ شود. دارو مي‌تواند به محلول TPN يا PPN اضافه شود.


2ـ اين دارو ممکن است جهت تسهيل در گذاشتن لوله بيني ـ دوازدهه به کار رود.


3ـ براي خنثي کردن اثرات اکستراپيراميدال ناشي از مصرف مقادير زياد متوکلوپراميد، مي‌ توان از ديفن هيدرامين استفاده کرد.


4ـ مصرف بيش از 12 هفته دارو توصيه نمي‌ شود.


5ـ متوکلوپراميد به طور تحقيقي براي درمان بي اشتهاي عصبي، سرگيجه، ميگرن، سکسه مقاوم و جلو انداختن ترشح شير بعد از زايمان به کار رفته است. شکل خوراکي دارو به طور تحقيقي براي درمان تهوع و استفراغ مصرف مي‌ شود.


6ـ براي استفاده از محلول خوراکي مي‌ توان آن را با آب، آب ميوه، نوشيدنيهاي گازدار يا غذاهاي نيمه جامد مخلوط کرد.


7- متوکلوپراميد حساس به نور است و در مقابل نور تجزيه مي‌ شود.

موارد قابل توجه

-

تداخل دارویی

اثر بر آزمايشهاي تشخيصي


متوکلوپراميد ممکن است غلظت سرمي آلدوسترون و پرولاکتين را افزايش دهد. ممکن است شمارش نوتروفيل و گرانولوسيتها را کاهش دهد.

مکانیزم اثر

اثر بر آزمايشهاي تشخيصي


متوکلوپراميد ممکن است غلظت سرمي آلدوسترون و پرولاکتين را افزايش دهد. ممکن است شمارش نوتروفيل و گرانولوسيتها را کاهش دهد.

فارماكوكینتیك

موارد منع مصرف و احتياط


موارد منع مصرف: حساسيت مفرط شناخته شده به دارو، فئوکروموسيتوم، اختلالات تشنجي، خونريزي دستگاه گوارش، انسداد يا سوراخ شدن روده (تحريک حرکات دستگاه گوارش در آنها خطرناک مي‌ باشد).


موارد احتياط: در بيماران با سابقه دپرسيون ، پارکينسون، هيپرتانسيون، احتباس مايعات، تشنج و نارسايي کليه با احتياط مصرف شود.

سایر اطلاعات

طبقه‌بندي فارماكولوژيك: (مشتق PABA) آنتاگونيست دوپامين.


طبقه‌بندي درماني: ضد استفراغ، محرک دستگاه گوارش.


طبقه‌بندي مصرف در بارداري: رده B


نکات قابل توصيه به بيمار


1ـ تا دو ساعت بعد از مصرف دارو، از انجام رانندگي خودداري کنيد، زيرا اين دارو ممکن است موجب بروز خواب آلودگي شود. تا مشخص شدن اثر CNS دارو ، از مصرف فرآورده‌هاي حاوي الکل خودداري کنيد.


2ـ بروز هرگونه پرش عضلاني يا حرکت غيراختياري را به پزشک اطلاع دهيد.


3ـ دارو 30 دقيقه قبل از غذا خورده شود.


مصرف در سالمندان: مصرف دارو در بيماران سالخورده، بخصوص در عيب کار کليه، بايد با احتياط همراه باشد. مقدار مصرف دارو ممکن است کاهش يابد. نشانه‌هاي اکستراپيراميدال و ديسکينزي ديررس در بيماران سالخورده بيشتر بروز مي‌ کند.


مصرف در كودكان: بروز عوارض جانبي CNS در کودکان بيشتر است.


مصرف در شيردهي: اين دارو در شير ترشح مي‌ شود. مصرف اين دارو در دوران شيردهي بايد با احتياط همراه باشد.


عوارض جانبي


اعصاب مرکزي: بي قراري، اضطراب، خواب آلودگي، خستگي، سستي، بي خوابي، سردرد، سرگيجه، نشانه‌هاي اکستراپيراميدال، ديسکينزي ديررس (tardive dyskinesia) واکنشهاي ديستونيک، رخوت، تشنج، افکار خودکشي.


قلبي ـ ‌عروقي: زيادي فشار خون گذرا، براديکاردي، هيپوتانسيون، تاکيکاردي فوق بطني.


پوست: بثورات پوستي، کهير.


دستگاه گوارش: تهوع، اختلالات روده‌اي، اسهال.


ادراري: بي اختياري ادرار، ترشح پرولاکتين، تکرر ادرار.


تنفسي: برونکواسپاسم.


ساير عوارض: پورفيري، کاهش ميل جنسي.


مسموميت و درمان


تظاهرات باليني: خواب آلودگي، ديستوني، حملات تشنجي، و اثرات اکستراپيراميدال (که به ندرت بروز مي‌ کند).


درمان: شامل اقدامات حمايتي و علامتي و مصرف داروهاي ضد موسکاريني، داروهاي ضد پارکينسون، يا ضدهيستامينهاي داراي فعاليت ضد موسکاريني (به عنوان مثال، تزريق عضلاني 50 ميلي گرم ديفن هيدرامين) مي‌شود.

توزیع کنندگان این دارو
شرکت های تولید کننده یا وارد کننده دارو

دارونـــما
نوآوری برای سلامت

طراحی و اجرا M.Ramezani
ارتباط با ما Info@darunama.com